ZAŁOŻENIA I CELE DZIAŁALNOŚCI „KLUBU MŁODEGO MEDIATORA”
I. ISTOTA I ZNACZENIE MEDIACJI
Celem mediacji jest wypracowanie takiego rozwiązania, w którym mamy do czynienia z dwoma zwycięzcami. Rozwiązanie konfliktu następuje przez wspólnie przyjęte porozumienie, co umożliwia realizowanie interesów na akceptowalnym przez wszystkie strony poziomie. Mediacja powinna się kończyć pisemnym porozumieniem, kontraktem, który powinien zawierać przeprosiny za nieprzyjazne zachowanie, ofertę rekompensaty strat oraz wyrządzonych szkód i krzywd.
Mediacje szkolne uczą odpowiedzialności. Proces mediacji pozwala wyładować negatywne emocje, dzięki czemu łatwiej jest zrozumieć racje drugiej strony.
Mediacja to dobra metoda porozumiewania się bez przemocy. Przez mediację rozumie się pośredniczenie w konflikcie, mające na celu pomoc stronom w osiągnięciu wspólnego porozumienia ( Pruitt, Kressel, 1985 ).
Mediacja to taki sposób dochodzenia do kompromisu, który strony wypracowują wspólnie, przy udziale bezstronnego, neutralnego mediatora.
Mediacja jest interwencją mediatora, który pomaga stronom w dobrowolnym osiąganiu akceptowanego porozumienia w kwestiach spornych ( Moore 1996, str. 15 ). W świetle tej definicji mediator to osoba niezaangażowana bezpośrednio w spór, osoba bezstronna. To strony mają podjąć wzajemne zobowiązania i być odpowiedzialne za ich dotrzymanie.
II. ZADANIA MEDIATORA
a. Ułatwianie komunikacji
b. Pomoc w uświadamianiu praw każdej ze stron konfliktu, dostarczanie technik pomocnych podczas rozwiązywania sporu
c. Formalne przewodniczenie sesjom
d. Edukacja, eksploracja problemu, sprawdzanie realności propozycji, poszerzanie źródeł informacji poprzez kontakt z ekspertami, inicjowanie i kierowanie negocjacjami ( Moore, 1996 ).
Zadaniem mediatora jest więc ułatwianie procesu porozumiewania się poprzez usprawnianie komunikacji. Mediator dąży do uzyskania zgody stron w sprawie stanowiącej przedmiot sporu, pomimo negatywnej percepcji partnera, utrwalonego sposobu myślenia o nim, posiadanych wobec niego negatywnych uczuć, kierowania uwagi na sprawy związane z przeszłością itp.
Zadaniem mediatora jest więc również odsunięcie na bok czynników zakłócających możliwość wypracowania porozumienia. We wstępnej fazie pracy, strony sporu naciskają, aby zawrzeć korzystne dla siebie porozumienie, szukając sprzymierzeńca w mediatorze i oczekując jego pomocnej roli w doprowadzeniu do zmiany stanowiska strony przeciwnej. Z tego też względu nawet, gdy uczeń usłyszy od mediatora, na czym ma polegać jego rola, to i tak strony sporu spodziewają się wsparcia ich racji. Tak więc w mediacjach uczniowskim należy się spodziewać trudności i zakłóceń, zakłóceń którymi mediator będzie musiał sobie radzić przy pomocy swojego warsztatu pracy i doświadczeń. I to właśnie będzie głównym zadaniem Klubu Młodego Mediatora.
Według Agnieszki Rękas ( 2004 ) dla ucznia pokrzywdzonego mediacja oznacza, że:
· Jest on podmiotem konfliktu, gospodarzem postępowania oraz partnerem w rozmowie
· Bierze „sprawy we własne ręce”
· Czuje się szanowany i nikt nie narusza jego godności osobistej
· Jego osoba zostaje uszanowana, ponieważ jako uczestnik mediacji zostaje wysłuchany ( aktywne słuchanie )
· Wie najlepiej, jak powinien być rozwiązany jego problem
· Może rozmawiać o konflikcie
· Może uzyskać ważne informacje o pobudkach, jakimi kierował się sprawca, poznać motywy postępowania w/w
· Może zrozumieć, dlaczego został wybrany na przedmiot ataku, odreagować emocje związane z danym wydarzeniem
· Wyrazić swój gniew spowodowany atakiem na jego osobę
· Uświadomić sprawcy szkodę i rozmiar krzywdy, którą w/w wyrządził
· Poczuć moralną i psychiczna satysfakcję z aktywnego udziału w rozmowie ze sprawcą
· Pozbyć się lęku i obaw przed sprawcą zdarzenia w przyszłości
· Przedstawić swoje wyobrażenie o zadośćuczynieniu
· Decydować o satysfakcjonującej go formie zadośćuczynienia
· Czuje się zauważony; bierze udział w sprawie; ktoś zajmuje się jego krzywdą w stosunkowo krótkim czasie po zdarzeniu
· Jest chroniony przed wtórną wiktymizacją
Z dotychczasowych doświadczeń wynika, że pokrzywdzonym nie zależy jedynie na ukaraniu sprawcy, ale przede wszystkim na uzyskaniu zadośćuczynienia za doznane krzywdy.
Uczeń sprawca przez proces mediacyjny:
· Uświadamia sobie, że wyrządził zło i krzywdę konkretnej osobie, które wymagają zadośćuczynienia
· Uzyskuje możliwość: pełniejszego zrozumienia konsekwencji swojego czynu, wyrażenia żalu z powodu wyrządzonej krzywdy oraz skruchy i przeproszenia pokrzywdzonego
· Przedstawienia pokrzywdzonemu motywów działania
· Zrozumienia konieczności naprawienia skutków przestępstwa
· Wyrażenia gotowości zadośćuczynienia moralnego i materialnego
· Zawarcia dobrowolnej ugody z pokrzywdzonym
· Naprawienia szkody
· Uczestniczenia w próbie pogodzenia z ofiarą
· W wyniku negocjacji z pokrzywdzonym oraz naprawienia szkody czy zadośćuczynienia może mieć szansę uniknięcia dalszych konsekwencji, co może go uchronić przed stygmatyzacją
· Otrzymuje szansę powrotu do „normalnego życia”
Pamiętać należy, że główną ideą mediacji jest to, że oskarżony i pokrzywdzony mają sami dojść do porozumienia i w obecności mediatora ustalić, w jaki sposób sprawca dokona zadośćuczynienia.
Proces mediacji nawiązuje do codziennych sytuacji, w których łagodzenie wszelkich konfliktów następuje w drodze porozumienia bez przemocy.
Mediacja zwiększa świadomość uczniów w kwestii możliwości współtworzenia pokoju społecznego, ponieważ:
1. umożliwia podmiotowe uczestnictwo uczniów w sytuacji konfliktu
2. jest sposobem na przywrócenie zaburzonego agresją, przemocą, przestępstwem zaufania w stosunkach społecznych
3. stwarza szanse na wygaszenie konfliktu pomiędzy sprawcą i ofiarą, co przenosi się na wygaszanie konfliktów w społeczności klasowej lub szkolnej ( jeżeli konflikty takie trwają i narastają w szkole, to społeczność uczniowska staje się mało spójna, skłócona i niesolidarna )
4. umożliwia zwiększenie poczucia bezpieczeństwa w szkole
5. prowadzi do poprawy komunikacji społecznej
6. może prowadzić do zwiększenia tolerancji uczniów wobec siebie
7. jest po części edukacją prawna uczniów
Program ten będzie dotyczył wyłącznie mediacji szkolnej i rówieśniczej, czyli dotyczącej nie tyle mediacji w sensie stricte, ale całe podejście, którego podstawą jest szacunek dla innych ludzi, wiara w siebie, gaszenie konfliktów i unikanie przemocy przy rozwiązywaniu problemów. Będzie to uczenie od najmłodszych lat szacunku dla każdego człowieka niezależnie od płci, pochodzenia etnicznego i społecznego, niepełnosprawności itd., nawet jeśli zachowanie tej osoby odbiega od ogólnie przyjętych norm. Nauka ta będzie ukierunkowywała młodych ludzi do tego, że potencjalny agresor może znaleźć inną drogę rozładowania swoich frustracji oraz będzie mógł w inny sposób, niż agresja ( fizyczna czy psychiczna ) rozwiązać dany problem.
Cel główny: Wyrobienie u uczniów umiejętności mediacyjnych i negocjacyjnych.
Cele operacyjne:
· uczeń zna pojęcie mediacji
· uczeń potrafi wykorzystać techniki mediacyjne w sytuacjach problemowych
· uczeń umie przenieść teorię dotyczącą mediacji na płaszczyznę relacji rówieśniczych
III. CYKL ZAJĘĆ KLUBU OBEJMIE W ROKU SZKOLNYM 2009/2010 NASTĘPUJĄCĄ TEMATYKĘ
NUMER ZAJĘĆ
TEMAT
CEL
1,2
„Wprowadzenie w tematykę mediacji w szkole”
Uświadomienie uczniom znaczenia mediacji, przedstawienie funkcjonowania programu Klubu Młodego Mediatora w rzeczywistości szkolnej
3,4,5
„Schemat działania mediatorów szkolnych”
Opracowanie procedury działania mediatorów szkolnych – system mediacji w naszej szkole; współpraca z Samorządem Szkolnym i Pedagogami; określenie ram działalności Klubu na terenie szkoły; stworzenie Regulaminu Mediatora Szkolnego
6
„Dekalog mediatora”
Uświadomienie uczniom, jakimi celami i założeniami powinni kierować się podczas kierowania konfrontacją stron biorących udział w mediacji; stworzenie Kodeksu Młodego Mediatora
7,8
„Monolog mediatora”
Wprowadzenie członków Klubu w procedury poszczególnych mediacji
9
„Fazy porozumień proceduralnych”
Wdrożenie uczniów do trybu postępowania podczas mediacji
10,11,12
„Wentylacja – wyodrębnienie faktów”
Nauka kontrolowania emocji – zajęcia z uwzględnieniem komunikacji interpersonalnej
13,14
„Parafraza w postępowaniu mediacyjnym”
Nauka uwypuklania faktycznych problemów dotyczących danej sytuacji – c.d zajęć z zakresu komunikacji interpersonalnej
15
„Spotkanie na osobności”
Kształtowanie kolejnej techniki wykorzystywanej w mediacji szkolnej
16,17
„Sprawdzenie realności propozycji”
Ćwiczenie w krystalizowaniu oczekiwań stron w procesie mediacyjnym – wykorzystanie systemu negocjacyjnego podczas rozmowy
18
„Porozumienie”
Nauka tworzenia kontraktu między stronami – ćwiczenia z zakresu komunikacji interpersonalnej
19,20
„Rodzaje konfliktów”
Ćwiczenia w zakresie mediacji w sytuacji zaburzenia relacji typu: uczeń/uczeń
19,20
„Rodzaje konfliktów”
Ćwiczenia w zakresie mediacji w sytuacji zaburzenia relacji typu: uczeń/uczeń
Wycieczka do Polskiego Centrum Mediacji – Filia w Żorach
Zapoznanie się z mediacjami dotyczącymi spraw poza szkolnych; skorzystanie z rad doświadczonych mediatorów; kontakt z procedurą i realizacją statutową PCM
32
Podsumowanie działalności Klubu w bieżącym okresie
Analiza pracy własnej Klubu
Podczas zajęć dotyczących komunikacji interpersonalnej oraz technik negocjacyjnych typu: uczeń/uczeń i uczeń/nauczyciel należy wykorzystać tzw. „sytuacje z życia szkoły”. Ten etap powinien być traktowany, jako część praktyczna, w czasie której młodzi mediatorzy mogą już pod kontrolą pedagoga szkolnego prowadzić mediacje szkolne.
Program opracowała:
mgr Magdalena Kuszlewicz - Klos
mgr Piotr Jarosławski
Dzięki za reakcję. Ale czy u Was jest tak samo? Czy każą Wam dzielić na różne działania? Jeśli tak to proszę podzielcie się jak to zrobić. Czy to tylko Kuratorium Zachodniopomorskie ma ten
Powered by PHP-Fusion copyright (c) 2002 - 2017 by Nick Jones. Released as free software without warranties under GNU Affero GPL v3 83,062,105 unikalne wizyty
.